Blog > Komentarze do wpisu

Adolf ”Wszystko”-Bohusz zmienił Częstochowę

W krakowskim Muzeum Narodowym zaprezentowany zostanie (od 23 października) dorobek słynnego przedwojennego architekta Adolfa Szyszko-Bohusza. To w dużym stopniu dzięki niemu dwa symbole Krakowa - Wawel i Rynek Główny - wyglądają tak jak wyglądają, on bowiem kierował restauracją znajdujących się tam budowli po zaniedbaniach i przebudowach w okresie zaborów. A piszę o wystawie dlatego, że ten sam architekt wywarł piętno także na Częstochowie ze szczególnym uwzględnieniem Jasnej Góry.

Pocztówka ze zbiorów Zbigniewa Biernackiego, Antykwarnia Niezależna, ul. Kopernika 4

Adolf Szyszko-Bohusz architektem był płodnym a, że masowo zbierał prestiżowe zamówienia II RP, złośliwcy nadali mu przydomek Adolf ”Wszystko”-Bohusz. W Częstochowie zaprojektował gmach poczty przy ul. Śląskiej wzniesiony w latach 1925-26 w stylu konstruktywistycznym z charakterystyczną narożną wieżą zwieńczoną szklanym sześcianem zegara.

Ale przede wszystkim Szyszko-Bohusz przebudował Jasną Górę a były to zmiany znaczące. Jego projektu jest malowniczy wieczernik wzniesiony w miejscu dawnego cmentarza klasztornego.

Pielgrzymka ziemian w jasnogórskim wieczerniku. Lata 30. XX w.

Rozbudował też kaplicę Matki Boskiej Częstochowskiej o trzecią część - tę wejściową z galeriami na piętrze, gdzie parę lat temu umieszczono oryginalną drogę krzyżową autorstwa Jerzego Dudy-Gracza, częstochowianina z urodzenia. Wcześniej w miejscu rozbudowanej kaplicy znajdowały się krużganki.

Na marginesie warto wspomnieć, że w okresie międzywojennym klasztor i jego otoczenie stały się dużym placem budowy. Uporządkowano plac przed szczytem, wzniesiono dom pielgrzyma przy ul. Kordeckiego (w czasie II wojny światowej zaanektowany na szpital i tę rolę pełnił aż do lat 90. XX w.; tu urodziło się może i większość współczesnych częstochowian) oraz obok głównego wejścia do klasztoru przebito przez wały dodatkowe.

Plac przed szczytem przed uporządkowaniem go w latach międzywojennych

Lata 20. XX w. Plantowanie i porządkowanie placu przed szczytem (Fot. ze zbiorów Antykwarni Niezależna, ul. Kopernika 4)

Wracając do krakowskiej wystawy - ciekawe czy - i na ile - uwzględnione zostaną wątki częstochowskie. Tak czy inaczej warto zajrzeć do Muzeum Narodowego, bo to pierwsza wystawa dokumentująca twórczość Adolfa ”Wszystko” Bohusza.

poniedziałek, 16 września 2013, haladyj

Polecane wpisy

Tomasz Haładyj
Od marca 2015 r. redaktor naczelny częstochowskiej redakcji "Gazety Wyborczej".
Od 1991 r. jej dziennikarz, specjalizujący się w tematyce komunikacyjnej. Pisze też
o architekturze i urbanistyce. Pasjonat historii.
Współautor „Spacerownika
po Częstochowie”, napisał „Opowieść o częstochowskich tramwajach”. Laureat nagrody Silesia Press
za głośny raport
o dworcach kolejowych.
Pochodzi z Białegostoku.
Z wykształcenia jest ekonomistą transportu, ukończył warszawską
Szkołę Główną Handlową.


Częstochowski Klub Miłośników Komunikacji Miejskiej

Rozkład jazdy